Historie
Zoogdierbescherming Nederland vindt haar oorsprong in 1952. Op 17 mei van dat jaar werd in diergaarde ‘Blij-Dorp’ in Rotterdam de Vereniging voor Zoogdieronderzoek opgericht. Later dat jaar, op 18 oktober in Antwerpen, kreeg de organisatie haar definitieve naam: Vereniging voor Zoogdierkunde en Zoogdierbescherming (VZZ). Vanaf dat moment stonden onderzoek en bescherming van zoogdieren centraal.
In de eerste decennia lag de focus vooral op het delen van kennis. Dat gebeurde via bijeenkomsten, themadagen en publicaties, zoals de tijdschriften Lutra (vanaf 1958) en Zoogdier (vanaf 1990). Later kwam daar ook online informatie bij via de website en digitale nieuwsbrieven zoals de Telganger.
In de jaren ’90 groeide de aandacht voor bescherming van zoogdieren in Nederland. In 1994 werd een werkgroep bescherming opgericht, waarin vrijwilligers zich actief richtten op beleidsbeïnvloeding. Omdat dit werk veel tijd vroeg, werd het na ongeveer 10 jaar overgenomen door professionals.
Vanaf 1987 begon de organisatie ook met het uitvoeren van onderzoek in opdracht. Dit leidde tot de oprichting van het bureau van de vereniging. De medewerkers kwamen in dienst bij Natuurmonumenten. In de jaren daarna groeide het aantal projecten en medewerkers. De vereniging richtte in 2004 een aparte stichting op: de Steunstichting VZZ. Deze stichting heeft als doel de vereniging te steunen in de ruimste zin van het woord. In 2010 werd de naam officieel verkort tot Zoogdiervereniging. De vereniging en de stichting werkten samen aan één doel: zich nationaal en internationaal inzetten voor de studie en bescherming van in Nederland in het wild levende zoogdieren en hun leefgebieden.
Na meer dan 70 jaar ontwikkeling is gekozen voor een nieuwe koers. Vanaf het begin was er aandacht voor zowel kennisontwikkeling als bescherming. In de loop der jaren verschoof de nadruk steeds meer naar monitoring en advisering. In januari 2026 is daarom gekozen verder te gaan als twee zelfstandige organisaties:
- Zoogdierbescherming Nederland (de opvolger van de Zoogdiervereniging) richt zich op bescherming.
- Zodion Zoogdieronderzoek Nederland (de opvolger van de Zoogdierstichting) richt zich op monitoring en onderzoek.
De afgelopen jaren is het werkveld veranderd. Discussies over natuur en beleid zijn scherper geworden en kennis wordt vaker ter discussie gesteld, onder andere op social media. Dit vraagt om duidelijke rollen en een heldere positionering. Met deze verzelfstandiging ontstaat een heldere taakverdeling en meer slagkracht. Beide organisaties opereren vanuit hun eigen rol. Zodion levert data en informatie, waarmee Zoogdierbescherming zich gericht kan inzetten voor de bescherming van wilde inheemse zoogdieren en hun leefgebieden.
Wil je meer weten over de ontwikkeling van de organisatie? Bekijk dan onderstaande artikelen:
- De Zoogdiervereniging als beschermingsorganisatie (2024)
- Onderzoeken en/of beschermen? (2024)
- De Zoogdiervereniging als onderzoeksorganisatie (2024)
Deze artikelen zijn beschikbaar als pdf en bieden extra verdieping op de keuzes en ontwikkelingen die hebben geleid tot de huidige organisatie.