Rode Lijst Zoogdieren
De Rode Lijst Zoogdieren is voor ons een essentieel instrument om inzichtelijk te maken hoe het met zoogdiersoorten in Nederland gaat. Het betreft een door de overheid vastgestelde lijst waarop soorten worden ingedeeld op basis van hun zeldzaamheid en de trend in hun populatieontwikkeling sinds het midden van de twintigste eeuw.
Hoewel de Rode Lijst geen directe juridische bescherming biedt, is zij van groot belang als signaalfunctie. Zij laat zien waar het misgaat en helpt ons, overheden en andere partijen om prioriteiten te stellen in onderzoek, beleid en beheer.
Voor Nederlandse Rode Lijsten wordt gekeken naar de grootte van de populatie, veranderingen in aantallen, veranderingen in verspreiding en de zeldzaamheid van de soort. Een soort die bijvoorbeeld in 50 jaar tijd meer dan de helft van zijn verspreidingsgebied heeft verloren én sterk in aantal is afgenomen, zal in een hogere bedreigingscategorie terechtkomen dan een soort die slechts licht achteruitgaat.
Categorieën van soorten op de Rode Lijst zijn:
- verdwenen soorten: soorten die nu afwezig zijn.
- ernstig bedreigde soorten: soorten die zeer sterk zijn afgenomen en nu zeer zeldzaam zijn.
- bedreigde soorten: soorten die sterk zijn afgenomen en zeldzaam tot zeer zeldzaam zijn en
soorten die zeer sterk zijn afgenomen en nu zeldzaam zijn. - kwetsbare soorten: soorten die matig zijn afgenomen en nu vrij tot zeer zeldzaam zijn en
soorten die sterk tot zeer sterk zijn afgenomen en nu vrij zeldzaam zijn. - gevoelige soorten: soorten die stabiel of toegenomen, maar zeer zeldzaam zijn en soorten die
sterk tot zeer sterk zijn afgenomen, maar nog algemeen zijn.
Voor overige soorten geldt dat ze thans niet bedreigd zijn (soorten die stabiel zijn of toegenomen en algemeen tot zeldzaam zijn en soorten die matig zijn afgenomen en algemeen zijn), niet beoordeeld (zoals soorten die van nature niet in Nederland voorkomen) of soorten die wel zijn beschouwd, maar door onvoldoende gegevens niet in één van de bovenstaande categorieën passen.
De recente Rode Lijst Zoogdieren laat bijvoorbeeld zien dat met name soorten van het agrarisch landschap onder druk staan, wat voor ons een duidelijke aanwijzing is dat structurele veranderingen in landgebruik nodig zijn.
